( 4 مارس 1857 مطابق با 36 جمادى الثانى 1273 هجرى قمرى ) . « . . . حاكم بوشهر در اين اوان حسن على خان دريابيگى بود ، چنانچه از تاريخ روضة الصفاى ناصرى استنباط مىشود ، بين او و سران تنگستانى مغايرت و كدورتى وجود داشت و كسانى كه در مقابل نيروى انگليس مقاومت نموده‌اند ، همان تنگستانىها بودند كه تفنگ‌هاى فتيله‌اى داشته‌اند و باقر خان تنگستانى و شيخ حسين چاه‌كوتاهى مخصوصا پسر باقر خان يعنى احمد خان در اين جنگ رشادت فوق العاده‌اى ابراز نموده و 740 تن از سپاه انگليس را هلاك ساخته‌اند . صاحب كتاب دوستداران وطن مىنويسد : در اين جنگ ، احمد خان منشى قنسولخانه‌ى انگليس در بوشهر ، نامه‌اى به احمد خان تنگستانى نوشته و او را در مجادله با نيروى پرزور انگليس سرزنش و تهديد مىكند . احمد خان ( تنگستانى ) در جواب مىنويسد : احمد اى آن‌كه شاه خوبانى * بىبى بخت باد دمسازت چار آسيم ، ما نمىترسيم * از سه لكاته و دو سربازت ولى بالاخره تنگستانىها هزيمت يافتند و باقر خان به تنگستان و از آنجا نزد شجاع الملك « 1 » مىرود و احمد خان فرزند جوان وى در ميدان جنگ هلاك مىشود و زن و مرد دشتى و تنگستانى به اين اشعار مترنم مىشود : خبر آمد كه دشتستان بهار آمد * زمين از خون احمد لاله‌زار است الا اى مادر پيرش كجائى * كه احمد يك تن و دشمن هزار است برحسب روايات ديگرى كه نقل شده ، احمد خان و شيخ حسين كه هردو مظهر تامه‌ى ميهن‌دوستى نسل رشيد ايرانى بودند ، پس از فداكارى و مقاومت بىنظيرى كه دوست و دشمن هردو به عظمت آن اعتراف كرده‌اند ، گرفتار شدند و نيروى خونخوار و ديوسيرت انگليس ، آن دو مرد وطن‌دوست را به طرز فجيع به قتل رساندند . رواياتى از منابع داخلى جونز « 2 » ، كنسول انگليس در بوشهر ، به حسن على خان دريابيگى مراجعه و اظهار نمود كه چون به دستور دولت متبوع خود بايد از آن شهر خارج شود ، اموال و اثاثيه‌ى خود را به حكمران بوشهر مىسپارد . دريابيگى دستور داد تا از اموال و اثاثيه او صورت برداشتند و رسيد دادند .

--> ( 1 ) - شجاع الملك فرمانده‌ى كل سپاه ايران در جنگ بود كه بدون مقاومت زياد بوشهر را رها كرد و به طرف برازجان عقب نشست . ( 2 ) - Jones